Overheid heeft sleutelrol in verduurzaming natuursteenketen

Verantwoord natuursteen inkopen vraagt om een proces- en een cultuurverandering. Dit blijkt uit de tussentijdse rapportage over pilotprojecten die in opdracht van het Initiatief TruStone is opgesteld. Het rapport geeft een groot aantal aanbevelingen hoe aanbestedende diensten kunnen bijdragen aan verbeteringen van omstandigheden voor mens en milieu in toeleveringsketens.
Natuursteen langs de weg © SER

Verantwoord inkopen van natuursteen is meer dan een lijstje afvinken. Het aangaan van een dialoog met betrokkenen in de keten over realistische doelen is nodig om daadwerkelijk verbeteringen voor mens en milieu in de toeleveringsketen van natuursteen tot stand te brengen. Het gaat immers vaak om verbeterprocessen die de duur van de overheidsopdrachten overstijgen. Het rapport geeft per fase (besluitvorming, ontwerp, voorbereiding, inkoop) aan hoe aanbestedende diensten, zoals gemeentes, dit kunnen invullen.

Verschillende gemeenten zijn in de afgelopen jaren negatief in het nieuws gekomen, omdat de winning en verwerking van natuursteen die is gebruikt in openbare ruimtes heeft plaatsgevonden onder omstandigheden waarbij er sprake is van schending van mensenrechten of waarbij het milieu wordt geschaad. Maatschappelijk Verantwoord Inkopen (MVI) door overheden is daarom van groot belang. De rapportage over de pilotprojecten ondersteunt gemeenten hierbij.

In het kader van de pilot is ook een onafhankelijke risicoanalyse uitgevoerd in twee regio’s in India. Ook deze is opgenomen als bijlage bij de tussenrapportage. De analyse laat zien met welke risico’s inkopers van natuursteen te maken kunnen krijgen. De analyse is besproken met bedrijven, overheden en lokale stakeholders met als doel om gezamenlijk te werken aan verbeteringen. Uit het onderzoek blijkt dat het belangrijk is daarbij realistische doelen te stellen.

De partijen van het Initiatief TruStone hebben in 2017 opdracht gegeven om te onderzoeken hoe aanbestedende diensten invulling kunnen geven aan MVI. Onder leiding van Soeters Management is daarvoor een pilotprogramma opgezet. De voorlopige bevindingen worden de komende maanden besproken met overheid en bedrijfsleven. De eindrapportage komt medio volgend jaar beschikbaar.